Вирусология илмий-тадқиқот институтининг референт лабораторияси

Референс лаборатория ВИЧ/ОИТС, В ва С гепатитларини аниқлаш учун ишлаб чиқарилаётган ва импорт қилинган тест тизимларининг сифатини назорат қилиш тизимини таъминлаш, лаборатория ичидаги сифат назорати тизимини таъминлаш, шунингдек Республика ҳудудларидаги амалиётчи диагностика лабораторияларининг ташқи сифат баҳосини ўтказишни амалга оширади. Амалиётчи диагностика лабораториялари доимий равишда лаборатория ичидаги стандартлар билан таъминланади.

1. Тузилма ва штат сони 1-иловада кўрсатилган.
2. Референс лаборатория фаолияти УСТАВ ва МЗ РЎз томонидан тасдиқланган бюджет ташкилотларида тўловли хизматларни ташкил этишга оид норматив хужжатлар ҳамда РЎз қонун ҳужжатлари асосида ташкил этилган.
3. Иш ва хизматлар ҳажми:

- ВИЧ/ОИТС, В ва С гепатитларини аниқлаш билан шуғулланувчи диагностик лабораториялар учун Ташқи Сифат Баҳолаш (ТСБ) ўтказиш.

- Инфекцияларни аниқлаш учун стандарт сиворотка панеллари ва лаборатория ичидаги стандартларни тайёрлаш.

- Ишлаб чиқарилаётган ва импорт қилинган тест тизимларининг сифатини баҳолаш.

- Республика бўйлаб лаборатория мутахассислари учун тренинг маркази.

Ҳар йили лаборатория мутахассислари вирусология курси ва вирусолог-шифокор ихтисослашув дастурлари асосида ўқитилади.

- Имуннофермент диагностика (ИФА) ва полимера занжир реакцияси (ПЗР) усуллари орқали аҳолига вирусли гепатитлар, ТОRCH инфекциялари диагностикаси бўйича тўловли хизматлар кўрсатиш.

- Илмий-тадқиқот ишлари.

4. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ), академик Юнусов С.Ю. номидаги Ўсимлик моддалари кимёси институти (Ўзбекистон), Россия Роспотребнадзорнинг ФБУН Эпидемиология маркази, "Чеклашсиз табиблар" халқаро ташкилоти билан ҳамкорлик.

Жўраев Ривожиддин Хафузуллаевич

2021 йил 20 январдан:

Эпидемиология, микробиология, инфекция ва паразитар касалликлар бўйича Республика ихтисослаштирилган илмий-амалий тиббиёт марказининг Вирусология ИТИдаги Референс лабораторияси директори

МЕҲНАТ ФАОЛИЯТИ

1987-1993 йй. - Андижон давлат тиббиёт институти студенти

1993-1994 йй. – Наманган вилояти инфекция шифохонаси интерн-врачи

1994-1995 йй. - Наманган вилояти инфекция шифохонасида врач-лаборант

1995-1998 йй. - Эпидемиология, микробиология ва инфекция касалликлари институти аспиранти

1998-2001 йй. - Тошкент шошилинч тиббий ёрдам бригадаси врачи

2001-2003 йй. - Эпидемиология, микробиология ва инфекция касалликлари институти лабораторияси мудири

2003-2007 йй. - “Референс” лабораторияси врачи

2007-2009 йй. - Вирусология ИТИда илмий лойиҳа раҳбари

2009-2010 йй. - Вирусология ИТИда катта илмий ходим

2010-2012 йй. - “Референс” лабораторияси врачи

2012-2017 йй. - Вирусология ИТИ “Референс” лабораторияси врачи

2017-2020 йй. - Наманган вилояти инфекция шифохонаси бош шифокори

2020 й. - Вирусология ИТИда хатарли вирус инфекциялари лабораторияси мудири

2020-2021 йй. - Вирусология ИТИда Референс лабораторияси мудири

2021 й. - ҳ.в. - Вирусология ИТИ “Референс” лабораторияси мудири

1-Илова

Вирусология ИТИ МЗ РЎз таркибидаги Референс лабораториясининг ташкилот тузилмаси

Референс лаборатория қарийб 20 йилдан бери парентерал гепатитлар ва ВИЧ инфекциясини диагностика қилиш сифатини назорат қилиш тизими учун масъул асосий муассаса сифатида фаолият юритиб келмоқда. Ташқи сифат баҳоси, тест тизимлари сифати баҳоси, янги диагностика усулларини синовдан ўтказиш ва лаборатория мутахассисларини тайёрлаш бўйича амалга оширилган ишлар Ўзбекистонда парентерал гепатитлар ва ВИЧ инфекциясини аниқлаш сифатида сезиларли яхшиланишларга олиб келди.

2000-йиллар бошида ўтказилган илк ТСБ дастурлари жойларда парентерал гепатитлар ва ВИЧ инфекциясини аниқлаш бўйича жиддий муаммоларни очиб берди. Кейинги дастурлар ускуна таъминоти, тест тизимларини ишлатиш ва мутахассислар малакасидаги камчиликларни аниқлаб берди. Бу натижалар асосида янги ускуналар билан жиҳозлаш, янги тест тизимлари хариди ва кадрлар тайёрлаш ишлари амалга оширилди. Бу ишлар ВИЧ диагностикаси сифатини 60-70% дан 100% гача, вирусли гепатитларникини эса 95% ва ундан юқорига кўтарди. Ҳозирги кунда ҳар йили ўтказиладиган ТСБ дастурларида 100 дан ортиқ лаборатория, жумладан хусусий лабораториялар ҳам қатнашмоқда.

Республикада ишлаб чиқарилаётган ва импорт қилинаётган тест тизимларини сифат назорати билан таъминлаш мақсадида миллий референс панел ишлаб чиқилди. Бу панелдан фойдаланиш, дори воситалари ва тиббий жиҳозлар сифатини назорат қилиш қўмитаси билан ҳамкорликда, тест тизимлари сифатини сезиларли даражада оширди ва уни барқарор ушлаб туришга ёрдам бермоқда.

Референс лаборатория мутахассисларининг меҳнати туфайли Ўзбекистонда парентерал гепатитлар ва ВИЧ инфекциясини аниқлаш учун барча усуллар жорий этилган. 2000-йиллар ўрталаридан ИФА усули, 2010-йиллар бошидан эса ПЦР усули амалиётда мунтазам қўлланилмоқда. Ҳозирги кунда генетик таҳлил усули ҳам амалиётда кенг қўлланилмоқда.

Референс лабораториянинг аҳоли саломатлигига қўшган муҳим ҳиссаларидан бири – бу унинг Республика бўйлаб лаборатория мутахассислари учун тренинг маркази бўлишидир. Ҳар йили 100 дан ортиқ мутахассис вирусология курси ва вирусолог шифокор ихтисослашув дастурлари асосида, ҳамда индивидуал дастурлар бўйича тайёргарликдан ўтади. Референс лаборатория фахр билан айта олади: Ўзбекистондаги вирусология лабораториялари мутахассислари айнан шу ерда тайёрланган.

Шундай қилиб, Референс лаборатория томонидан амалга оширилаётган парентерал гепатитлар ва ВИЧ инфекциясини лаборатория диагностикаси сифатига бағишланган комплекс ёндашув лаборатория хизматининг барча жиҳатларини қамраб олади ва аҳолига кўрсатиладиган хизматлар сифати ошишига хизмат қилади.

Манзил: Тошкент, Юнусобод тумани, 3-кварта, Янгишаҳар кўчаси, 7а-уй

Телефон: +998712311861

Иш вақти: 8:00–17:00

Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Вирусология илмий-тадқиқот институтининг Референс лабораторияси (кейинги ўринларда Референс лаборатория) Швейцария Конфедерацияси ҳукумати, Гуманитар ёрдам бўлими ва Табиий офатларда ёрдам кўрсатиш бўйича Швейцария корпуси (AH/ASC), Тараққиёт ва ҳамкорлик бошқармаси ҳамда Ўзбекистон Республикаси ўртасидаги гепатит вирусларига қарши курашишга ёрдам кўрсатиш бўйича келишувга асосан, 2000 йил 28 апрелда Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Эпидемиология илмий-тадқиқот институти базасида ташкил этилган. 2000 йил 27 июнда Референс лаборатория МСВ РЎ позицияси мустақил тузилма сифатида тасдиқланган. 2012 йил 28 июндаги МСВ РЎ №186-сонли буйруғи билан Вирусология илмий-тадқиқот институти таркибига тузилмавий бўлинма сифатида киритилган.

Референс лаборатория ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикасининг амалдаги қонунчилиги, Вазирлар Маҳкамасининг қарор ва фармойишлари, Соғлиқни сақлаш вазирлиги буйруқ ва фармойишлари, юқори ташкилотларнинг ҳужжатлари, Ўзбекистон Республикаси ДСМ ва ДСАнинг меъёрий ҳужжатлари ҳамда ушбу низомга амал қилади.

Референс лабораториянинг асосий мақсади – Ўзбекистон Республикасидаги ташхис хизмати вирусологик лаборатория текширувларининг сифат назорати марказлаштирилган тизимини яратиш (ички сифат назорати) ҳамда олинган натижаларнинг ишончлилигини назорат қилиш (ташқи сифат назорати).

Референс лабораториянинг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:

Аҳолига вирусли гепатитлар, ТОРЧ ва бошқа инфекцияларни ташхислаш бўйича лаборатория хизматларини ташкил этиш ва методик жиҳатдан таъминлаш;

«B» ва «C» турдаги вирусли гепатитларни эрта аниқлаш мақсадида скрининг текширувларини кенг қамровда ташкил этиш;

Вирусологик лаборатория тадқиқот усулларини стандартлаштириш, давлат тиббиёт муассасаларида вирусологик лабораториялар учун сифат менежменти тизимини жорий этиш бўйича методик ёндашув ва тавсияларни ишлаб чиқиш;

Вирусли гепатитлар муаммоси бўйича илмий тадқиқотларни амалга ошириш;

Ташхис тест-наборларининг хавфсизлиги, сифати ва самарадорлигини такомиллаштириш;

Референс панелларини яратиш ва ташхис лабораториялари фаолиятига жорий этиш;

Диагностик реагентларни рўйхатга олиш учун меъёрий ҳужжатларнинг бошланғич экспертизасини ўтказиш;

ИФА ва ПЦР усуллари орқали таққословчи синовларни ташкил этиш ва ўтказиш;

Вирусологик лабораториялар учун Ташқи Сифат Назорати (ВОК) дастурларини ташкил қилиш ва амалга ошириш.

Диагностик лаборатория мутахассисларини ўқитиш.

Халқаро ҳамкорлик ва бошқа давлатларнинг миллий референс лабораториялари/марказлари, ЖССТ ва бошқалар билан ахборот алмашинувини таъминлаш.

Референс лаборатория қуйидаги функцияларни амалга оширади:

- Ўзбекистон Республикаси учун долзарб бўлган A, B, C, D вирусли гепатитлар қўзғатувчиларининг фенотипик ва молекуляр-генетик хусусиятларини ўрганиш;

- ИФА усули орқали A, B, C, D вирусли гепатитлар антиденеларини аниқлаш бўйича лаборатория тадқиқотларини ўтказиш;

- ПЦР усули орқали вирусли гепатитлар ва бошқа патоген микроорганизмларнинг ДНК/РНКсини аниқлаш, вирус юкини ва гепатит B ва C вирусларининг генотипини аниқлаш;

- Юқори онкоген хавфли инсон папиллома вирусларининг вирус юки, генотипини ва физик статусини (интеграллашган ёки эписомал шакл) аниқлаш;

- Вирусологик тадқиқотлар учун стандартлаштирилган лаборатория методларини ишлаб чиқиш;

- Давлат тиббиёт муассасаларида вирусологик лабораториялар учун сифат менежменти тизимини жорий қилиш бўйича методик тавсиялар ишлаб чиқиш;

- Референс панелларини ишлаб чиқиш ва ташхис лабораториялари фаолиятига жорий этиш;

- Тиббиёт муассасалари вирусологик лабораторияларининг ташқи сифат назоратини амалга ошириш;

- Лаборатория мутахассисларини ўқитиш курсларини ташкил этиш;

- Халқаро ҳамкорлик доирасида турли илмий тадқиқот дастурларини амалга ошириш.

РЛ тўғрисидаги Низом

РЛ Пулли тиббий хизматлар тўғрисидаги Низом

РЛ Пулли хизматлар буйруғи

РЛ Очиқ оферта

2-илова: РЛ бинолари тўғрисида маълумот

3-илова: Кадрлар таркиби шакли

4-илова: Техник воситалар ҳақида маълумот

6-илова: Норматив ҳужжатлар ҳақида маълумот